Pou n ka met pye sou seksyalite fanm nan kilti nou, depi tou piti nou fè tifi konprann si yo cho se yon pwoblèm. Si n ta remake yon tifi ki montre kèk siy ki ta fè kwè li entèrese bay tèt li plezi, nou gen pou n pini l pou sa e nou ka menm rive fè vyolans sou li. Nou wè tifi ki ta sou sa tankou yon danje sosyal. Non sèlman nou pa janm wè ti gason menm jan an menm si zak yo fè ta depase lontan zak pa tifi yo, men li lè pou nou kwape ipwokrizi sa a paske li fè fanm ak tifi twòp mal.

Pi souvan nou pa vle wè tifi ki cho a je, paske nou pè pou yo pa ansent tankou sa sèlman kont pou anfle vant yo. Men anvi pou nou toufe sa yon fanm ye fè nou bliye pou yon fanm ansent, li bezwen spèm yon gason. Kidonk, fòk yon tifi rive jwenn yon gason ki cho tou pou l ta rive ansent. Se vre tifi k ap ansent twò bonè se yon gwo pwoblèm nan sosyete a, paske sa kreye yon sèk mizè ki pa janm fini, men se pa paske tifi cho ki pral fè yo ansent bonè. Okontrè se mank opòtinite, aksè ak bon jan edikasyon ak mank espwa nan avni yo ki fè yo tonbe nan sikonstans sa yo.

Sa nou rele cho a lakay tifi an Ayiti, se sansasyon ki nòmal lè yo nan laj pou yo fòme osnon pi gran. Kò yo ap devlope e gen an pakèt transfòmasyon yo kapab santi nan peryòd sa a. Poutan, nou inyore tout chanjman sa yo, sèl sa nou ofri yo lè konsa se entèdiksyon ak laperèz. Nou fè tifi wont kò yo paske si yo poze nou kesyon, sa ap fè nou kwè yo cho. Mete sou sa lè nou konnen yo cho, lavi yo tounen yon lanfè otomatik nan je nou. Nou fè tifi pè pale de fè bagay ni nou pa vle yo montre yo anvi fè bagay, men nou vle pou kò yo tounen teren plezi gason lè yo pi gran. Nou vle pou yo bon nan kabann, men yo pa menm konnen ki pati nan kò yo ki ka ba yo plis plezi, paske nou fè yo kwè depi yo jwenn yon gason ki pou monte sou vant yo, sa sifi.

Nan yon kilti ki fè tout sa gason ye ak sa yo vle domine lavi tout rès moun, nou menase byennèt tifi ak fanm ki ta vle konnen sa ki ap pase nan kò yo. Mete sou tout lòt pratik nan relijyon ki kontinye ap anrasinnen nan tèt nou kò fanm donnen peche, li vin parèt nòmal pou fanm pa ta gen anvi, ni pran plezi san gason pa ta enplike. Kòm anvi seksyèl natirèl lakay pi fò fanm, nou montre yo pou yo pa janm kite sa piblik pou yo ka kenbe yon bon repitasyon. Men gason ki nan menm laj ak yo bat lanmè sou po vant yo nan fanm, nou pa janm mete repitasyon yo an kesyon, okontrè nan je nou se pi bon jènjan. Mantalite ipwokrit sa a ap menase byennèt fanm ak tifi nan sosyete a twò lontan.

Yon tifi ki montre li vle gen relasyon ak lòt sèks la pa sifi pou fè malè rive l, si l gen bon jan enfòmasyon sou kò l. Yon tifi k ap poze kesyon sou kòman li santi l lè l manyen kèk pati nan kò l, pa ka fè l tounen yon ti bouzen jan nou souvan panse sa. Lè nou wè ti gason ki leve ak ti koulout yo rèd chak maten, nou pa bat yo ni di yo anlè paske pou nou sa nòmal e sa montre yo nan wout pou yo tounen gason. Eben se menm jan an pou tifi, yo pa gen koulout ki ka rèd, men sa pa vle di yo pa santi anyen nan kò yo. Kidonk, poukisa nou enkriminen tifi osnon jèn fanm ki ta gen anvi ki natirèl sa yo?

Pran pòz enkyete nou pou tifi paske si yo gen anvi, sa pral fè yo ansent se yon agiman ki pa kenbe. Si nou fouye byen, n ap rive wè fo enkyetid sa a pa sèvi anyen paske Ayiti se youn nan peyi kote lavi ak avni tifi plis an danje. Olye nou kontinye toufe sa yon tifi santi ki ka gen move enpak sou lavi seksyèl li ak byennèt li pita, kòmanse montre yo kò yo pa yon bwat peche e sa nòmal pou yo santi yo anvi bay tèt yo plezi lè yo pare pou sa. Se pa laj ki pral fè yo pare pou sa, se pito bon jan enfòmasyon ki kòrèk ki pral ede yo pwoteje tèt yo, pandan y ap aprann konn kò yo e bay tèt yo plezi.

Atik: Krissy

Foto: Saddi Khali

 

Comments

comments