Gen yon nèg pa yon akonplisman

Lè nou vle montre nou youn pi bon pase lòt nan je gason, anpil nan nou jèn fanm an Ayiti renmen deklare nou gen mèt deja. Se tankou yon gason ki rive soti ak nou se gras li ta fè nou. Yon ilizyon konsa vin fè nou panse nou pi enpòtan pase yon lòt fanm. Lè nan tèt nou kòm fanm, nou aksepte gason se mèt nou,  tout lòt fanm ki pa ta fè menm chwa ak nou se drivayèz yo ye. Yon mantalite konsa se yon pyèj paske pèsonn fanm pa ta dwe konsidere gen yon nèg kòm yon akonplisman.

Se akoz de mantalite sa a ki fè nou envante pil jouman piman bouk k ap denigre fanm nan kò yo ak nan lespri yo, nan lide pou nou pase pou pi bon nan je gason. Mantalite sa a mare ekzistans fanm ak gason e li ranfòse lide ki fè kwè fanm se yon timoun osnon yon ti biblo frajil k ap toujou bezwen men gason pou gide l. Li fè fanm parèt tou tankou Kontinye li

Baton pa ka korije tifi

Baton se meyè pratik nou konnen an Ayiti pou leve timoun. Lakay nou, nou bay timoun pi gwo pinisyon ki pi rèd yo nan lide se korije n ap korije yo. Nou maltrete timoun nan mete yo ajenou sou graj ak sèl, chita nan solèy ak wòch nan men yo, kale yo ak rigwaz ak matinèt, mare men yo ak pye yo ak fil kouran, elatriye. Nan tèt nou se disiplin n ap mete. Kote nou ka bay yon ti gason chans, tifi se toupizi nou toupizi yo lè nou pran yo. Paske nou pa vle yo fè n kriye pita. Yon pratik ak yon mantalite konsa fè timoun, men pi souvan tifi ak fanm mal jouk nan zo. Nou pa ta dwe sitire l paske li patisipe nan fè vyolans sou fanm ak tifi parèt yon bagay ki nòmal nan je nou.

Anpil nan nou Ayisyen toujou kwè bat ak maltrete yon timoun, se korije l. Mete sou sa, nou chèche anpil fo agiman pou kore lide sa a ki se yon gwo manti. Menm si timoun nan tou piti, nou  Kontinye li

Jete pitit pa ta dwe jouman!

Nan sosyete pa nou an, nou gen yon pil ak yon pakèt jouman ki la pou fanm ki deside pou yon rezon ou pou yon lòt jete pitit. Pa ekzanp, lè fèt manman rive, nou di fanm sa yo pa ka pase bò twou rego pou nou asire nou yo pote chay sa a nan konsyans yo tout lavi yo. Lè se sen valanten, nou anmède yo nan di yo renmen nounous, men y ap jete timoun tankou te gen yon relasyon ant afeksyon ak avòtman. Nou rele yo lougawou, san konsyans ak tout lòt vye non ki pou blese nan m yo e fè yo santi yo koupab tout rès lavi yo. Men si w byen gade, nou pa janm joure gason ki te met ansanm ak fanm sa a pou gwòs li avan li rive nan sitiyasyon sa a.

Dosye jete pitit la se yon gwo deba k ap fè polemik nan plizyè peyi ki pi avanse pase pa nou an. Nan pi fò peyi sa yo, moun yo plis ap goumen pou defann ideyoloji yo, pi souvan ki mare ak kwayans yo nan yon relijyon kèlkonk ou pa. Pa ekzanp Kontinye li

Men sa jwe ak poupe aprann tifi

Depi lè yon fanm fin aprann se yon tifi oubyen yon ti gason li pral fè, sosyete a gentan dikte l men ki desizyon ak asyon li dwe fè an konsekans pou timoun sa a. Se sa ki esplike souvan, pi fò rad ti bebe fi woz e pa ti gason ble. Woz souvan vle di bèl, saj, pasiv men ble vle di  aktif, agresif ak anpil fòs. Lè timoun sa yo kòmanse grandi, nou bay tifi a bèl ti poupe je ble ak cheve swa ki sanble prensès ak ti jwèt kizin pou fè manje epi nou bay ti gason an ti zam dlo, gwo kamyon ak boul foutbòl, elatriye. Pou anpil nan nou se bèl bagay e sa nòmal. Men poutan, chwa sa yo anpil fwa ki enkonsyan, jwe yon gran wòl nan fason nou wè fanm ak gason pita nan sosyete a.

Ou ka gentan di mezanmi koulè ak kalite jwèt timoun genyen pa yon pwoblèm. Men n ap tou demanti w paske gen anpil rechèch ki demontre ak sa ou ekspoze yon timoun depi tou piti nan antouraj pwòch li gen an pakèt enpak nan lavi l pita. Kidonk Kontinye li

Swiv zanmi’w Bèlnègès

Tumblr Logo

Fotochout/Konsepsyon BELNEGES

Belneges sou Youtube

Facebook