Lakay nou grimèl vle di bèl. Depi yon moun, fanm kou gason ta gen po klè, li bèl otomatikman nan je nou. Jan nou wè grimèl ak grimo nan sosyete a fè nou gen plis tandans trete yo ak respè e menm achte figi yo dèfwa akoz de koulè po yo.  Menm si yo pa ta gen lajan ki se yon lòt siy respè nan je nou, nou gen plis tandans felisite yo, ba yo aksè e ofri yo sèvis nou otomatikman paske san nou pa rann nou kont, nou gen tandans plis favorize grimèl paske yo plis sanble ak blan sou fanm ki pa grimèl. Sa vin rann po klè tounen yon atou pou gason bay fanm atansyon. Sa vin kreye tou yon gwo konpetisyon nan mitan jèn fanm pou yo pwouve ekzistans yo e chèche gen po klè pou jwenn atansyon gason san pale sou kòman mantalite sa a danjere pou tout sosyete a an jeneral.

dark_girls_caro_page-bg_29012

Po klè, cheve siwo/boukle, nen ki pa fin kraze nèt se karaktè fizik anpil grimèl. Karaktè fizik sa yo parèt bèl nan je nou paske nou grandi nan yon peyi kote sekèl esklavaj byen vivan. Sou tan lakoloni, lè yon blan vyole yon negrès, pitit negrès la tounen yon grimèl osnon yon grimo. Sa lakòz kolon an aksepte fè negrès sa a bourike anndan kay olye nan mitan solèy cho menm jan lòt esklav ki menm koulè ak li yo ap fè l. Se depi la sistèm favorize grimèl ak grimo sou moun ki gen po ki fonse a soti. Mete sou sa, li pi fasil pou wè moun ki gen karakteristik fizik sa yo nan televizyon osnon nan reklam. Sa vin ranfòse lide yo plis akseptab pase yon lòt ki pa ta gen koulè ki melanje. Sa rann nou wè jèn fanm ki grimèl kòm moun otomatikman mete sou sa yon moun ki bèl. Lespri favorize yon fanm sou yon lòt pou koulè po l la, se yon pwoblèm ki atake konfyans jèn fanm gen nan tèt yo e li limite aksè yo te ka genyen nan sosyete a pou yo amelyore lavi yo si yo pa ta gen “kalite” sa a.

Fenomèn sa a pa lakay nou sèlman. Menm peyi ki pa t gen esklavaj tankou kèk peyi an Azi favorize fanm ki ta gen po ki klè e peyi sa yo pote premye pri pou fanm k ap sèvi ak pwodui pou chanje koulè yo. Pa bò lakay nou, se toutan n ap tande gason k ap di, m renmen fanm ki jòn, ban m grimèl mwen! Pwoblèm nan, nou pa janm kesyone preferans sa a men nou fè l tounen yon menas pou jèn fanm nan anmède yo osnon pase yo nan rizib ak imilye yo si yo ta deside fè tout sa yo kabab pou yo jwenn akseptasyon sa a nan men nou.

Anpil nan medam sa yo ki pa t fèt tou grimèl, se pa konnen yo pa konnen sèvi ak krèm pou chanje koulè po yo ap gen gwo efè sou sante yo. Nonplis, se pa konnen yo pa konnen “douko” se yon fenomèn ki koute anpil lajan paske fòk yo toujou kontinye ap achte krèm ak sewòm souvan ki pi chè pou kote ki rebèl yo; men akseptasyon yo konnen yo ka jwenn nan men gason an e jan sa kapab fè nou wè yo yon lòt jan pi enpòtan pase sa. Kidonk jèn fanm ki nan pratik pou tounen grimèl yo pare pou envesti dènye degouden yo ta genyen pou chanje koulè yo paske gason ap wè yo bèl e sa ka fè yo jwenn yon gason ki pou okipe yo, sa ki se siy reyisit nan mantalite nou.

Se vre gen anpil moun ki pa wè “douko” fè fanm vin pi bèl. Se vre tou, gen anpil moun ki pa fè distenksyon nan koulè po fanm pou gen relasyon ak yo, men se pa de sa n ap pale la a paske sistèm ki favorize po klè sou po fonse a gen plis pouvwa pase preferans gwoup moun sa yo. Kidonk, nou dwe fè efò pèsonèl chak jou nenpòt kote nou ta wè diskriminasyon sa a pou nou di non, nou pa dakò. Lè nou wè yon animatè radyo gen plis tandans envite fanm ki gen po klè ak fè foto ak yo pou montre li gen bèl frekantasyon, nou dwe mande poukisa li pa fè sa tou pou lòt ki pa gen po klè yo. Lè nou tande yon gason di li se ak grimèl li vle soti sèlman, raple l koulè po ki pi klè pa yon kritè ki rezonab pou nan yon relasyon ak yon moun. Lè nou wè paj cheve natirèl yo se cheve fanm ki boukle yo sèlman poste, voye mande yo kote fanm ki gen cheve nou rele cheve paydefè a. Lè nou rantre nan yon magazen ki vann makiyaj e nou wè fondten ak poud ki genyen yo se pou moun po klè sèlman, mande pou pale ak manadjè magazen an epi mande l poukisa yo pa gen makiyaj pou po fonse nan yon peyi kote plis pase 90% moun gen po fonse. Chak fwa nou raple tèt nou, po klè se yon envansyon ki san sans pou kontwole lòt moun ki diferan, nou patisipe nan travay pou nou viv nan yon sosyete ki pi jis.

Preferans po klè sou po fonse a pa inosan paske sosyete a favorize gason sou fanm, e li kreye konpetisyon ant fanm po klè ak fanm po fonse pou jwenn atansyon gason. Lè w gen yon gwoup ki gen plis pouvwa sou yon lòt, ou vin fè youn depann de lòt. Ou vin kreye tou yon konpetisyon san sans nan mitan lòt gwoup yo pou jwenn atansyon ak apwobasyon gwoup ki gen plis pouvwa a. Se yon mantalite ki pa fè sans si nou vle evolye nan yon sosyete ki ekilibre paske li kreye anpil pwoblèm ki fè nou pa ka wè fanm tankou moun si yo pa ta gen atou nou defini ki fè yon moun, moun nan je nou. Bèlnègès, ou gen dwa pou derefize patisipe nan yon pratik konsa. Kit se nan pran desizyon pou pa janm chanje koulè po w e aksepte ou bèl konsa osnon nan rele bare dèyè tout fòs nan sosyete a ki vle fè w kwè yon grimèl osnon yon grimo plis moun pase w.

Atik: Krissy

Foto: Dark Girls Documentary

Comments

comments