Dènyeman an, m chita, m ap poze tèt mwen anpil kesyon. M ap mande m, poukisa depi tou piti pa ekzanp manman nou se ak tifi li plis vle nou jwe. Lè nou kòmanse gen lespri, anpil nan nou fè baz fi ansanm nan lekòl nou. Menm sou katye bò lakay nou pi souvan, se ak tifi parèy nou, nou toujou ap pale, al nan dlo, al nan mache, mennen tout lòt aktivite nou ansanm. Men, kou nou kòmanse gran, nou vin jèn fi, bagay la chanje?

yay

Nan reflechi konsa, mwen al fè yon ti rechèch sou sa, e mwen vin wè se lespri konpetisyon yo mete nan tèt nou an, ki anvayi sosyete n ap viv ladann nan, ki plis priyorize bezwen ak konfò gason yo (sosyete machis), ki youn nan prensipal koz divizyon sa a. Sa k pase a se, depi nou kòmanse demwazèl, bèl dinamik sa a ke nou te konn genyen lè nou te pi piti a,vin kraze; paske nou youn ap chèche pi bon  ke lòt olye pou nou bon ansanm. Se vre kounya a, w ap wè gen an pakèt fi k ap fè efò pou youn soutni lòt, pou youn travay ak lòt elatriye… Men an menm tan tou, nan lavi detoulèjou, rive zanmi, travay, gen sipò san konpetisyon, pataje rèv ak yon lòt fi parèy nou, poko ka reyalite anpil jèn fi, nan plizyè relasyon mwen obsève.

Sa k fè sa daprè ou? Repons lan senp. Kite m pataje l ak ou…

Sou katye mwen te rete a, manman m pa t janm vle m jwe ak pèsonn. Sa ki pa t twò bon men yon kote li te gen rezon, paske fason moun nan katye a, t ap leve pitit pa yo, li pa te vle leve  nou konsa. M vin al nan lekòl primè, mwen pa t gen okenn zanmi pwòch menm si m te konn pale ak tout medam nan lekòl la. M vin rive nan segondè, matant mwen deside voye m nan yon pansyon ki gen ni tifi, ni ti gason. Kriz adolesans mete sou pèsonalite tèk tèk mwen genyen an, pa t pèmèt mwen gen anpil zanmi fi.

M te vin gen yon zanmi fi nan kòmansman 6e, 5e segondè. Istwa ti gason ki te renmen l, paske li te kòmanse devlope fizikman anvan m, te fè nou pa gen tan pou pale ankò. Zanmitay la vin kraze. M vin gen yon lòt bon zanmi nan 3e segondè konsa. Lè nou vin fini lekòl, m ap aprann nou pa t zanmi jan m te konprann lan, paske moun ki te fenk konnen l nan kote li t ap frekante yo (lekòl ak travay li), te konn plis bagay pèsonèl de li ke mwen. Bon, mete sou fakilte plis travay, tout moun se zafè yo, y o vin ap regle, pa t gen twòp posliblite pou kreye bon lyen amitye ki ka dire.

inna

Kèk fwa, mwen konn di se mwen ki gen pwoblèm. Kòman fè tout moun gen an pakèt zanmi fi, mwen menm, mwen pa janm ka gen menm yon zanmi fi ki pwòch mwen, e ki deside grandi ansanm ak mwen. Fason m te vin abòde pwoblèm sa a vin chanje, lè mwen rankontre yon jèn fi parèy mwen, sa pa gen anpil tan, epi nou deside di nou zanmi. Lè m fenk rankontre l, mwen te wè nan li, yon moun ki vle amelyore lavi l, yon moun k ap travay sou tèt li, yon moun ki vle padone tèt li pou tout erè li te fè yo… Men kèk tan aprè, mwen vin reyalize zanmi sa a, se yon imaj ki pa vre, ki pa moun li ye toutbon an l ap kreye jis pou fè moun plezi. M toujou fè anpil efò pou m pa jije moun. Se sa ki te fè olye mwen jije l, mwen te deside di l klèman rezon ki fè nou p ap ka zanmi ankò.

Eben depi lè sa a, relasyon an kanpe. M vin pa gen zanmi pwòch ankò. Men, lè m ap obsève anpil nan relasyon jèn fi ap genyen youn ak lòt jounen jodi a, m pran kouraj. M pran kouraj, pa paske mwen pi bon pase pèsonn non. Mwen pran kouraj, paske mwen pa vle moun ki pa nan menm wout ak mwen nan antouraj mwen ankò. M pran kouraj, paske mwen pa bezwen moun ki la pou plenyen, moun ki pa kwè nan efò yo, moun ki nan manti ak tèt yo, moun k ap viv sèlman pou fè moun wè yo, moun ki pa bay sa ki pa gen pri valè. M pran kouraj paske mwen di tèt mwen, m ap kontinye aprann konnen sa ki pa bon nan mwen yo ak sa mwen genyen ki bon yo, konsa pou m ka kreye relasyon ki pi solid ak lòt moun, fi kou gason.

wya

Pou mwen sa enpòtan anpil pou si yon moun nan antouraj mwen, o mwen m ka aprann yon bagay de li e li menm tou ka aprann yon bagay de mwen. Paske, tan m ak enèji m se bagay ki konte pou mwen anpil. Se sa ki fè, mwen pran anpil tan pou m konn kiyès m ap bay yo. Sa pa vle di pou m pa nan griyen dan, pou m pa pran plezi m, amize m non. Sa jis vle di, fòk omwen nou sou menm frekans. E sa, mwen aplike l nan tout sektè nan lavi m nèt.

Sa enpòtan paske m fini pa reyalize si w pral Kenskòf, ou pa ka pran machin ki pral Jeremi. Ou ka di “tout chemin mène à Rome” men nan lavi w, e pou rèv ou vle reyalize yo, fòmil tou fèt sa a, p ap mache. W ap kalkile valè tan, lajan, pousyè, wout kraze, w ap gen pou w pran nan wout Jeremi sa a, anvan pou rive Kenskòf. Tandi ke, ou te ka pran yon machin pou Dèlma, de Dèlma ou pran youn pou Petyonvil, jiskaske ou jwenn youn ki pou mete w kote w prale a.

W ap dakò ak mwen, ou p ap ka fè wout pou amelyore lavi w la poukont ou. Men olye pou w gen kote w moun k ap devye w, moun k ap dekouraje w, moun ki dèyè fè w bliye ki kote ou te di w prale a, pito ou kòmanse l poukont ou, enèji w a rale lòt pasaje ki sou wout la pou kontinye ak ou.

Tou sa pou di kisa? Wi, fòk ou gen zanmi fi. Men depi kounya a, kòmanse poze tèt ou, ki zanmi fi ou ye e ki lòt zanmi fi, ou kite nan sèk ou. Sonje, ou nan wout pou w amelyore lavi w. Sou wout sa a, w ap gen pou redefini moun ou ye a. Paske ou pral bezwen yon definisyon ki mache pou ou. E sa, ou p ap ka fè l ak zanmi ki maten midi e swa, ap pale w de ki stil kout peny k ap mennen sèlman, osnon men ki gason ki plis gen lajan, fè tripotay pale sou chwa lòt moun fè nan vi yo… Ou pa bezwen moun ki bay byen materyèl sèl priyorite nan lavi yo.

Youn nan pi bèl eksperyans mwen, se rankontre prèske yon fwa pa ane, yon zanmi fi mwen genyen ki p ap viv isit. M poko janm konnen nou rankontre pou se pa de sa nou genyen nan nou ki ka ede nou avanse nou pale. Tankou konesans nou genyen, sa nou pa genyen tou, kòman nou ka fè pou nou jwenn plis e itilize yo pou nou vanse.

Pou mwen, pa gen pi bèl efò ke wè fi k ap depase tèt yo pou yo travay, kolabore, zanmi tout bon ak lòt fi parèy yo. Se yon bagay mwen admire anpil; e m ret kwè, se rive devlope jan de relasyon sa yo tou natirèlman nan mitan fi, k ap bay batay pou egalite ant fanm ak gason an, anpil jarèt. Men pou sa rive fèt, fòk ou zanmi tèt ou avan. Fòk ou aksepte travay sou tèt ou avan. E, menmsi ou pa ta ko konnen sa w vle, chèche konnen sa w pa vle yo. Konsa w ap yon bon zanmi pou tèt ou ak pou yon lòt fi.

Si w mache ak tèt ou, w ap ka mache ak lòt moun!

Comments

comments